W Polsce uczczono 75-tą rocznicę lotu litewskich lotników S. Dariusa i S. Girėnasa przez Atlantyk.
Dnia 13 lipca b.r. Prezydent Republiki Litewskiej Valdas Adamkus wziął udział w Polsce w obchodach z okazji 75-tej rocznicy lotu S. Dariusa i S. Girėnasa przez Atlantyk.
W uroczystościach uczestniczył również Prezydent Polski Lech Kaczyński.
W swoim przemówieniu podczas uroczystości przy pomniku S. Dariusa i S Girėnasa, Prezydent Republiki Litewskiej podkreślił znaczenie tego heroicznego wyczynu litewskich pilotów, do którego natchnęła ich silniejsza niż życie miłość do Ojczyzny.
Prezydent Litwy zaznaczył, że dzień śmierci litewskich bohaterów – 17 lipca – jest również obchodzony, jako Dzień Jedności Litwinów na Świecie. Jest to bardzo znaczące, ponieważ S.Darius i S.Girėnas podejmując wyzwanie lotu przez Atlantyk, pragnęli zbliżyć rozproszonych po całym świecie swoich rodaków.
Zdaniem przywódcy państwa litewskiego, doświadczenie katastrofy litewskich pilotów wytyczyło symboliczne szlaki współpracy pomiędzy ludźmi z Litwy i Polski, którzy wspólnymi siłami dbają o uwiecznienie pamięci olitewskich pilotach w Myśliborzu oraz w Pszczelniku.
Prezydent Litwy wyraził głeboką wiarę, iż Litwa i Polska będą rozwijać oraz uzmacniać wzajemne stosunki: międzyludzkie i kulturalne, energetyczne i ekonomiczne, polityczne i społeczne.
Przywódca Litwy życzył polskiej i litewskiej młodzieży, aby czerpała energię z chwalebnych przykładów zewspólnej historii naszych krajów oraz, żeby ścieżkę własnego życia utwardzała wartościami i ideałami, które wzmacniały naszych bohaterów narodowych, dodawały im otuchy oraz motywowały do pracy, wzwiązku zktórą dzisiaj chylimy przed nimi czoła.
Prezydent Polski L. Kaczyński zaznaczył, że dzisiaj czcimy pamięć ukochanych śmiałków swoich krajów.
,,Upamiętniamy rocznicę śmierci ludzi, którzy podjęli się niewyobrażalnie ciężkiego zadania i pokazali swoje męstwo w dążeniu do rozsławienia swojej Ojczyzny, - powiedział przywódca Polski. – Oni osiągnęli swój cel”.
Mówiąc o ścisłej współpracy Polski i Litwy, Prezydent L. Kaczyński podkreślił, że obecność prezydentów obydwóch krajów na obchodach w miejscu tragicznej śmierci S.Dariusa i S.Girėnasa jest symbolicznym dowodem tej przyjaźni.
W czasie uroczystej ceremonii Prezydent V. Adamkus wręczył ordery ,,Za zasługi Litwy” inicjatorom, orędownikom oraz donatorom uwiecznienia pamięci pilotów S. Dariusa i S. Girėnasa. Odznaczenia państwowe wręczono pięciorgu osobom z okazji święta 6-tego Lipca – Dnia Państwa Litewskiego (koronacji Mendoga). Sekretarz Ministerstwa Transportu Liudmila Zumerienė z okazji jubileuszu wręczyła zasłużonym mieszkańcom Myśliborza medale S. Dariusa i S. Girėnasa.
Prezydent Republiki Litewskiej Valdas Adamkus zwiedził również Myślibórz. W tym mieście na skwerze nazwanym imieniem S. Dariusa i S. Girėnasa przywódca państwa wziął udział w ceremonii odsłonięcia pomnika poświęconego pamięci litewskich lotników.
Prezydent V. Adamkus podziękował wszystkim mieszkańcom tego miasta, dzięki których serdecznym staraniom w tym polskim mieście jest strzeżona pamięć litewskich bohaterów.
Autorem odsłoniętego w Myśliborzu pomnika poświęconego pamięci litewskich lotników S.Dariusa IS.Girėnasa jest Kęstutis Lanauskas.
Pamiątkowy kamień (polny głaz) symbolizuje jednoczącą S. Dariusa i S.Girėnasa odważną ideę – połączenie kontynentów – zamarłe serce. Polerowany środek kamienia niczym rozgwieżdżone niebo, wewnątrz mały model „Lituaniki“ z nierdzewnej stali, zawieszony w powietrzu pomiędzy dwoma kontynentami.
W kaplicy św. Gertrudy, która mieści sie przy skwerze i należy do Muzeum miasta Myślibórz, zorganizowano wystawę plenerową pt. ,,Ikarzy wolności”. Plener malarski z tej okazji został zorganziowany po raz pierwszy. Pięcioro artystów z Wilna i Kowna oraz czworo z Polski przez 10 dni wspólnie tworzyło obrazy na temat bohaterskiego czynu litewskich lotników. Tego rodzaju tradycja międzynarodowych plenerów malarskich ma być kontynuowana. Mają być one organizowane co dwa lata. Jednocześnie w kaplicy została zaprezentowana wystawa fotografii o locie ,,Lituaniki” zorganizowana przez Ministerstwo Transportu Republiki Litewskiej. Obydwie wystawy zostały przeniesione i są teraz eksponowane w Muzuem miasta Myśliborza.
Po spotkaniu z przedstawicielami Wspólnoty Litwinów w Polsce, Prezydent V. Adamkus pojechał doSzczecina, gdzie wziął udział w ceremonii odsłonięcia i poświęcenia tablicy pamiatkowej dedykowanej S.Dariusowi i S. Girėnasowi w tamtejszej katedrze.
W przededniu uroczystości dnia 12 lipca w Myśliborzu zorganizowano “Dzień Litwy”, podczas którego namiejskim stadionie odbył się koncert-widowisko przygotowane wspólnie przez uczniów zzaprzyjaźnionych szkół imienia S.Dariusa i S. Girėnasa w Kownie i Myśliborzu oraz młodzież przybyłą zPuńska i Litwy. Zagrała Wojskowa Orkiestra Dęta z Litwy. Wieczorem w miejskim muzuem odbyła się projekcija filmu o litewskich lotnikach, przygotowanego przez Muzeum Wojenne Witolda Wielkiego wKownie.
Na czas trwania obchodów jubileuszu, nad jeziorem w okolicy Myśliborza, został rozbity obóz młodzieżowy, do którego zjechała się młodzież z Niemiec, Polski, Białorusi i Kaliningradu. Mamy nadzieję, że taki obóz stanie się piękną tradycją oraz częścią corocznych obchodów jubileuszu bohaterskiego czynu litewskich pilotów S.Dariusa iS.Girėnasa.